Miễn phí vận chuyển là một khoản giảm giá đội lốt, và nên được tính như mọi khoản giảm giá khác: ai trả, trả bao nhiêu, đổi lại được gì. Với khách, chữ miễn phí vận chuyển có sức hút rõ rệt vì phí ship hiện ra ở bước cuối cùng, đúng lúc họ đang cân nhắc có đặt hay không. Với shop, đó là một khoản chi cố định trên mỗi đơn, và nếu đặt ngưỡng sai, nó ăn trọn lãi của đơn nhỏ.
Bài hướng dẫn quyết định có nên miễn phí vận chuyển hay không, cách tính ngưỡng đơn tối thiểu, trợ phí một phần, và xử lý đơn đi tỉnh xa. Phí vận chuyển thật, cách các sàn tổ chức chương trình hỗ trợ vận chuyển và phí tham gia các chương trình đó thay đổi thường xuyên; bạn tra trong trang người bán và bảng giá của đơn vị vận chuyển. Số liệu dưới đây là ví dụ giả định tính bằng "đơn vị".
Ai đang trả phí vận chuyển khi bạn ghi miễn phí
Không có phí vận chuyển nào biến mất. Khi khách không trả, người trả là shop, là sàn qua một chương trình hỗ trợ, hoặc chia giữa hai bên. Trên nhiều sàn, shop có thể đăng ký tham gia chương trình hỗ trợ vận chuyển và đổi lại phải trả thêm một khoản phí tính theo đơn hoặc theo phần trăm giá trị đơn. Khoản đó phải đưa vào bảng tính giá giống như mọi khoản phí khác.
Khi bạn tự trợ phí trên website riêng hay khi bán qua tin nhắn, toàn bộ phí là của bạn. Ví dụ giả định: phí giao trung bình một đơn là 30 đơn vị. Một sản phẩm giá 120 có lãi 25 trước phí vận chuyển. Miễn phí hoàn toàn thì đơn đó lỗ 5. Nghe thì rõ, nhưng trên thực tế nhiều shop vẫn bật miễn phí vận chuyển cho mọi đơn vì thấy đối thủ làm, rồi không hiểu vì sao bán nhiều hơn mà lãi ít đi.
Cũng đừng quên rằng phí vận chuyển một đơn không cố định. Nó đổi theo khối lượng, kích thước, khoảng cách và đôi khi theo mùa cao điểm. Con số trung bình dùng để tính phải lấy từ dữ liệu thật của chính shop trong vài tháng, gồm cả những đơn đi xa và đơn cồng kềnh, chứ không lấy giá của một đơn nhẹ nội thành rồi áp cho tất cả. Chỉ một tháng bán mạnh ở vùng xa cũng đủ làm phí trung bình nhích lên đáng kể.
Vậy nên trước khi bật bất cứ chế độ miễn phí nào, bạn trả lời ba câu: phí trung bình của một đơn là bao nhiêu, lấy từ dữ liệu giao hàng thật của shop; lãi trung bình của một đơn trước phí vận chuyển là bao nhiêu; và bạn kỳ vọng miễn phí vận chuyển sẽ thay đổi điều gì, thêm đơn, tăng giá trị đơn, hay giảm tỉ lệ khách bỏ giỏ hàng.
Ba cách làm miễn phí vận chuyển
Mỗi cách hợp với một tình huống khác nhau. Bảng dưới giúp bạn chọn cách phù hợp với cấu trúc giá của shop.
| Cách làm | Hợp với | Rủi ro chính |
|---|---|---|
| Miễn phí mọi đơn, cộng phí vào giá sản phẩm | Hàng giá trị cao, khối lượng ổn định, lãi dày | Giá niêm yết trông cao hơn đối thủ không miễn phí |
| Miễn phí khi đơn đạt ngưỡng | Shop có nhiều món, khách hay mua thêm | Ngưỡng đặt sai thì hoặc không ai chạm tới, hoặc đơn vừa chạm ngưỡng bị lỗ |
| Trợ một phần phí | Hàng giá thấp, biên lãi mỏng | Khách không thấy chữ miễn phí, sức hút thấp hơn |
| Tham gia chương trình hỗ trợ vận chuyển của sàn | Shop bán chủ yếu trên một sàn | Phí tham gia tính trên mọi đơn, kể cả đơn khách vốn sẵn sàng trả phí |
Cách cộng phí vào giá có một điểm cần cân nhắc: khách so giá trên trang tìm kiếm thường chỉ thấy giá sản phẩm, nên giá cao hơn có thể làm bạn mất lượt bấm vào. Ngược lại, khi khách đã vào trang và thấy tổng tiền cuối cùng, giá đã gồm phí lại dễ chịu hơn. Không có cách nào thắng tuyệt đối; bạn thử trên vài sản phẩm và so tỉ lệ chuyển đổi trước khi áp cho cả shop.
Tính ngưỡng đơn miễn phí vận chuyển
Ngưỡng tốt nằm hơi cao hơn giá trị đơn trung bình hiện tại của shop. Đủ gần để khách thấy chỉ cần thêm một món nhỏ là chạm, và đủ cao để lãi của đơn tại ngưỡng gánh được phí vận chuyển. Có hai con số bạn cần: giá trị đơn trung bình, lấy từ dữ liệu vài tháng gần nhất, và biên lãi trung bình trước phí vận chuyển.
Ví dụ giả định: giá trị đơn trung bình của shop là 180 đơn vị, biên lãi trước phí vận chuyển khoảng 22%. Phí giao trung bình 30. Tại đơn 180, lãi là khoảng 39,6; trừ 30 còn 9,6, quá mỏng. Nếu đặt ngưỡng 250, lãi trước phí là 55, trừ 30 còn 25, chấp nhận được. Ngưỡng 250 cũng cao hơn đơn trung bình khoảng 70, tương đương một món phụ của shop, nên khách có lý do để thêm món.
Kiểm thêm phía dưới: những đơn vừa chạm ngưỡng thường gồm món chính cộng một món phụ rẻ nhất. Nếu món phụ đó lãi rất mỏng, đơn tại ngưỡng sẽ có biên lãi thấp hơn trung bình. Tính lại với tổ hợp đó. Nếu vẫn dương ở mức chấp nhận được, ngưỡng ổn.
Sau khi áp dụng hai đến bốn tuần, xem phân bố giá trị đơn. Nếu xuất hiện một cụm đơn ngay trên ngưỡng, ngưỡng đang kéo khách mua thêm đúng như mong muốn. Nếu giá trị đơn trung bình không đổi và rất ít đơn chạm ngưỡng, có thể ngưỡng quá xa hoặc shop thiếu những món phụ giá vừa phải để khách thêm vào.
Đơn đi tỉnh xa và hàng cồng kềnh
Phí trung bình che mất chênh lệch. Đơn giao nội thành và đơn đi tỉnh xa có thể chênh phí rất nhiều. Nếu shop ở Hà Nội và nhiều khách ở Cà Mau hay An Giang, phí trung bình bạn dùng để tính ngưỡng có thể thấp hơn hẳn phí thật của những đơn đó. Tách dữ liệu giao hàng theo vùng trước khi tính.
Có thể đặt ngưỡng hoặc mức trợ khác nhau theo vùng. Trên website riêng hay khi bán qua tin nhắn, bạn chủ động hơn: miễn phí nội vùng, trợ một phần cho vùng xa. Trên sàn, khả năng cài đặt tuỳ chính sách, cần kiểm trong trang người bán.
Hàng cồng kềnh nên có quy tắc riêng. Gối, chăn, đồ gia dụng to thường bị tính phí theo thể tích quy đổi. Miễn phí vận chuyển chung cho các món này dễ lỗ. Cân nhắc cộng phí vào giá hoặc chỉ trợ một phần.
Đơn hoàn làm phí vận chuyển nhân đôi. Với đơn miễn phí vận chuyển mà khách từ chối nhận, shop thường chịu cả chiều đi lẫn chiều về tuỳ chính sách. Khu vực nào có tỉ lệ hoàn cao, mức trợ ở khu vực đó nên dè dặt hơn.
Ghi rõ điều kiện trên trang. Khách bực nhất khi tưởng được miễn phí rồi đến bước thanh toán mới thấy phí. Ghi điều kiện ngắn gọn, dễ thấy, cùng một cách trên mọi kênh.
Dùng AI phân tích dữ liệu giao hàng để chọn ngưỡng
Phần mềm quản lý đơn và trang quản lý của sàn thường cho xuất dữ liệu đơn. Chatbot giúp bạn biến bảng đó thành vài con số để chọn ngưỡng, với điều kiện bạn làm sạch dữ liệu trước.
- Xuất danh sách đơn ba tháng gần nhất, giữ lại các cột: giá trị đơn, phí vận chuyển thực tế, tỉnh hoặc thành nhận, trạng thái giao thành công hay hoàn.
- Xoá tên khách, số điện thoại, địa chỉ chi tiết. Chỉ giữ tên tỉnh, thành. Đổi mã đơn thành số thứ tự.
- Với vài trăm dòng, đưa cho chatbot và hỏi: "Tính giá trị đơn trung bình, trung vị, và phân bố giá trị đơn theo các khoảng 50 đơn vị. Tính phí vận chuyển trung bình theo từng vùng: cùng tỉnh, liền kề, xa. Tính tỉ lệ hoàn theo vùng."
- Với bảng lớn hơn, nhờ chatbot viết công thức hoặc hướng dẫn dùng bảng tổng hợp để tự tính trên máy, tránh dán quá nhiều dữ liệu.
- Đưa thêm biên lãi trung bình trước phí vận chuyển và hỏi: "Với các con số trên, gợi ý ba mức ngưỡng miễn phí vận chuyển, tính lãi tại mỗi ngưỡng cho từng vùng, chỉ ra vùng nào bị lỗ."
- Tự kiểm lại một vài con số, đặc biệt là phí trung bình của vùng xa, trước khi chọn.
Kết quả của AI là điểm khởi đầu để thử, không phải đáp án. Ngưỡng tốt nhất là ngưỡng bạn đã thử vài tuần và thấy tổng lãi tăng, không phải ngưỡng tính ra đẹp nhất trên giấy.
Khi nào không nên miễn phí vận chuyển
Có những trường hợp miễn phí vận chuyển gần như chắc chắn hại nhiều hơn lợi. Thứ nhất là shop bán một món duy nhất giá thấp, không có món phụ để khách gom đơn: ngưỡng nào cũng hoặc quá cao để ai chạm tới, hoặc quá thấp để có lãi. Thứ hai là hàng cồng kềnh hay dễ vỡ, phí giao cao và tỉ lệ hư hỏng lớn. Thứ ba là shop đang có tỉ lệ hoàn cao chưa xử lý được nguyên nhân, vì miễn phí vận chuyển thường kéo theo những đơn đặt cho vui rồi không nhận.
Trong những trường hợp đó, bạn vẫn có thể giảm sự khó chịu của khách bằng cách ghi rõ phí giao ngay trên trang sản phẩm, hiện phí ước tính sớm thay vì để đến bước cuối, hoặc trợ một phần nhỏ cho đơn lớn. Khách thường chấp nhận phí vận chuyển hợp lý nếu được biết trước, cái họ không thích là bất ngờ.
Và hãy nhớ rằng miễn phí vận chuyển dễ bật mà khó tắt. Khách quen đã quen không trả phí sẽ phản ứng khi bạn bỏ. Vì vậy, thử trên một nhóm sản phẩm hoặc trong một thời gian giới hạn trước, đo lãi thật, rồi mới áp dụng lâu dài.
Câu hỏi thường gặp
Shop nhỏ có nên miễn phí vận chuyển cho mọi đơn không?
Thường là không, trừ khi hàng có giá trị cao và lãi đủ dày để gánh phí giao. Với shop bán nhiều món, miễn phí khi đơn đạt ngưỡng an toàn hơn, vì nó vừa có sức hút vừa kéo khách mua thêm để đơn đủ lãi.
Ngưỡng miễn phí vận chuyển nên đặt bao nhiêu?
Hơi cao hơn giá trị đơn trung bình hiện tại, đủ gần để khách chỉ cần thêm một món phụ. Kiểm lãi tại ngưỡng sau khi trừ phí giao trung bình, và kiểm cả tổ hợp món chính cộng món phụ rẻ nhất.
Tham gia chương trình hỗ trợ vận chuyển của sàn có lợi không?
Tuỳ cấu trúc giá của shop. Chương trình thường có phí tham gia tính trên mọi đơn, kể cả đơn khách sẵn sàng trả phí. Bạn đưa phí đó vào bảng tính giá và so lãi trước, sau khi tham gia rồi mới quyết định.
Khách ở tỉnh xa có nên được miễn phí như khách gần không?
Phí giao đi xa thường cao hơn nhiều, nên một ngưỡng chung có thể làm đơn đi xa bị lỗ. Nếu kênh bán cho phép, đặt mức trợ hoặc ngưỡng khác theo vùng, và ghi rõ điều kiện để khách không bất ngờ.
Có nên cộng phí vận chuyển vào giá sản phẩm rồi ghi miễn phí?
Có thể làm với hàng giá trị cao, khối lượng ổn định. Nhược điểm là giá hiển thị trên trang tìm kiếm trông cao hơn. Hãy thử trên vài sản phẩm và so tỉ lệ chuyển đổi trước khi áp cho cả shop.
Dùng AI tính ngưỡng vận chuyển có an toàn với dữ liệu khách không?
An toàn nếu bạn xoá tên, số điện thoại, địa chỉ chi tiết trước khi đưa dữ liệu, chỉ giữ giá trị đơn, phí giao, tỉnh nhận và trạng thái. Với bảng lớn, nhờ chatbot hướng dẫn công thức để tự tính trên máy.